13 Haz Koçluk Alanları ve Özellikleri

Koçluğun ne olduğuna dair pek çok yazı okumuşsunuzdur. Özellikle ülkemizde koçluk ve koç kavramı tam anlaşılamıyor. Aslında koçluk kavramı anlaşılsa çok faydalı bir sistem olduğu da görülecek. Koçluğun faydalı olmasının pek çok sebebini daha önceki yazılarımda dile getirdim. Size bu yazımda koçluk alanlarından bahsetmek istiyorum.

Koçluk alanları koçların üzerinde yoğunlaştığı, ayrıntılı bilgiler içeren alanlar. Her koç pek çok alanda koçluk yapabilir. Bunun nedeni, temel koçluk eğitiminde koçun her müşteriye ve konuya karşı donanımlı yetiştiriliyor olması. Her meslekte olduğu gibi koçlukta da niş alanları var. Koç bir alana daha çok yönelip o alanla ilgili çalışmalarını artırıyor ve zamanla o alanla ilgili uzmanlaşıyor. Pek çok koçluk alanı var. Ülkemizde en çok bilinen koçluk alanları; yaşam koçluğu, öğrenci koçluğu, ilişkiler koçluğu, kariyer koçluğu, kurum ve yönetici koçluğu, satış koçluğu, performans koçluğu, aile koçluğu, takım koçluğu.

Yaşam Koçluğu

Kişinin sıkıntılarını gidermek ya da hedeflerine ulaşmasını sağlamak amaçlı alınan, değişik teknikleri ve yöntemleri içinde barındıran geniş kapsamlı bir koçluk. Yaşam koçu tüm alanlarda koçluk verebilir ama alanların kendine özgü yöntem ve teknikleri vardır. Yaşam koçu, bazı koçluk alanları ile ilgili uzmanlık alırsa bu tekniklerden de faydalanarak daha verimli görüşmeler elde edebilir.

Öğrenci Koçluğu

Öğrencinin kendini tanımasını, hayatını kendi seçimleriyle yaşamasını, kendi kararları ve hedefleri üzerine öğrenciyi düşünmeye teşvik etmeyi ve öğrencide farkındalık oluşturmayı amaçlayan koçluk. Bu sayede öğrenci kendini keşfeder, gelişir ve değişir. Ders çalışma alışkanlığı şekillenir, plan ve program yapma alışkanlığı oluşturulur; stres ve kaygı ile baş etme, verimli çalışma, sınav performansını artırma, hedef belirleme, zamanı etkin kullanma, ailevi ve çevresel faktörlerle baş etme gibi konularda ihtiyaca göre etkili bir koçluk süreci yaşar.

Uzmanlık alanım olan öğrenci koçluğunda daha çok stresle baş etme, ailevi ve çevresel baskılar, zaman yönetimi ve hedef belirleme gibi konularda koçluk verdim. Maalesef pek çok sorunun altında ailevi ve çevresel faktörler zemin oluşturmaktaydı. Müşterilerimin kararlılığı, azmi ve koçluk süreci sayesinde bu sorunlar aşıldı.

İlişkiler Koçluğu

Kişinin yaşamının tüm alanlarında ilişkilerini daha verimli hale getirerek düzenlemesine yardımcı olan bir koçluk türüdür. Bu koçlukta kişinin davranışlarını anlamasına ve onları çözmesine odaklı pek çok teknik bulunmaktadır. İlişkiler koçluğu; kişinin kendiyle ilişkisi, sosyal alandaki ilişkiler, kurumsal alandaki ilişkiler, aile içi ilişkiler gibi pek çok alanı içinde barındıran geniş bir koçluk türüdür.

Kariyer Koçluğu

İş hayatınızda bakış açınızı genişletecek, bulunduğunuz yerle olmak istediğiniz yer arasındaki mesafeyi daha kolay aşmanızı, iş yerindeki ilişkilerinizi kontrol altında tutmanızı sağlayacak, gelişim ve değişim oluşturacak bir koçluk türüdür. Hedefe giden yolda sizi tutacak, işinizdeki sorunları giderecek, sevdiğiniz işi yapmayı sağlayacak, kariyerinizle ilgili farkındalıkları da artıracak.

Bir müşterim kariyer koçluğu alarak iş yerindeki ilişkilerini kontrol altına alarak terfi aldı. Bu süreçte kendisinde ve sorun yaşadığı kişideki özellikleri keşfetti ve yapabileceklerini uyguladı. Sonuç daha iyi bir iş performansı ve iyi iş ilişkileri oldu.

Kurum ve Yönetici Koçluğu

Kurumsal hedefleri netleştirmek ve gerçekleştirmek, kurum çalışanlarının verimliliğini artırmak, çalışanların potansiyelini ortaya çıkarmak, yöneticilerin yeni nesil liderlik yetkinliklerini keşfetmesi ve uygulaması için kullanılan bir koçluktur. Bu koçluk sayesinde üst düzey yöneticilerin sorumluluk alma ve verme potansiyellerinin arttığı belirtilmiştir. Çalışan verimliliği aynı zamanda kurumların da verimliliğini yükseltmiştir. Performansı, motivasyonu, verimi ve stratejik planlamalar sayesinde görev dağılımını etkin şekilde düzene koyan bir koçluktur.

Bununla ilgili internette tez çalışmaları yer almakta. Ben telif  hakkı sebebi ile buraya yerleştiremiyorum ama siz “Koçluğun iş yaşamına etkileri” diye yazarsanız sonuçları göreceksiniz.

Satış Koçluğu

Satış sürecini etkili yönetme, müşteri ile aynı dili kullanma, ikna kabiliyetini geliştirme, müşteri bağımlılığı sağlama, satış gerçekleştirme ve satışı sürekli hale getirme, doğru satış yöntemleri bulma, satış hedefleri belirleme ve bunlara ulaşma gibi pek çok konuda etkili çalışmalar içeren bir koçluktur.

Performans Koçluğu

Yaşamın her alanında sahip olunan performansı ortaya çıkarmaya ve artırmaya yönelik oluşturulmuş bir koçluktur. Kaliteli ve dengeli bir yaşam için ister zihinsel ister fiziksel isterse beslenme yönünden olsun bu alanlardaki performansı artırmak önemlidir. Bu koçlukla müşteri bunu fark eder ve performans artırma süreci başlamış olur.

Aile Koçluğu

Aile destek koçluğudur. Aile içi ilişkileri, iletişimi, çatışma ve problem çözme konularını, aile dönemlerini ele alan koçluktur. Aile içindeki bireylerin birbirlerini anlamalarını, birbirlerine saygı duymalarını, aile bireylerinin kendi sınırlarını çizmelerini, iletişim becerilerini geliştirmelerini, çatışmayı çözme becerilerini geliştirmelerini amaçlayan bir çeşit koçluktur.

Takım Koçluğu

Ekiplerin ve bireylerin güçlü yönlerine odaklanan, hedef ve sorumlulukları netleştirmeyi, vizyon ve misyon uyumunu, ekibin kurumsal başarıya odaklanmasını sağlamayı amaçlayan bir koçluktur. Olası krizleri etkili ve hızlı yönetmeyi, ekip ve bireyin performansını artırmayı, bireylerin ekip oluşturabilmesini sağlar.

Bütün koçluklarda koçun koçluk özelliklerini uygulayabilmesi çok önemli. Koç hangi alanda uzman olursa olsun güçlü sorular sorabilmeli, etkin dinlemeli, etkili geribildirim verebilmeli, önemli ve etkili teknikleri uygulayabilmeli, süreç odaklı düşünebilmeli, motive edici olabilmeli. Müşteri de koçluk sürecini ciddiye alarak bu sürece gönülden destek vermeli. Sorulara içten cevap vermeli ve kararlılıkla eylemleri yerine getirmelidir. Bu sayede koçluk görüşmelerinden iyi bir sonuç elde edilir.